Στο πλαίσιο της ενημέρωσης των αναγνωστών του Ροδόπολη.net, έχουμε την χαρά και την τιμή να φιλοξενούμε μια σύντομη συνέντευξη ενός ανθρώπου που δικαιούται να χαρακτηριστεί ως «ειδικός» στα θέματα Πολιτικής Προστασίας, του κ. Κώστα Κοκολάκη.

Πέρα από τον κεντρικό ρόλο του, ο κ. Κοκολάκης σχετίζεται με την περιοχή της Ροδόπολης, καθώς είχε συνδράμει αποφασιστικά στην ενημέρωση και, τελικώς, την εγγραφή του Ελληνικού Ορειβατικού Περιβλλοντικού Συλλόγου (Ε.Ο.Π.Σ. ΜΠΕΛΕΣ) Ροδόπολης στο Μητρώο των Εθελοντικών Οργανώσεων Πολιτικής Προστασίας.

Κύριε Κοκολάκη, καταρχάς σας ευχαριστούμε για τον χρόνο που μας διαθέτετε παραχωρώντας μας αυτήν την συνέντευξη. Έχουν χαλαρώσει οι ρυθμοί της καθημερινότητάς σας ή εξακολουθείτε να βρίσκεστε σε διαρκή κίνηση, όπως παλιά;
Κ.Κ.: Θα ήθελα να σας ευχαριστήσω και εγώ με τη σειρά μου για την τιμή που μου κάνετε και να τονίσω ότι χαίρομαι γιατί θα μιλήσω για την Πολιτική Προστασία (Π.Π.), μια Υπηρεσία που δεν έχει ωράριο, δεν έχει πενθήμερο, δε γνωρίζει από αργίες και γιορτές. Είναι μοναδική: 24 ώρες το 24ωρο, επτά μέρες την εβδομάδα! Οι ρυθμοί μου, λοιπόν, μετά από δεκατέσσερα (14) χρόνια ως Υπεύθυνος και Διευθυντής Πολιτικής Προστασίας της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και άλλα τρία (3) χρόνια ως Διευθυντής Πολιτικής Προστασίας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας – Θράκης, δεν θα μπορούσαν να μειωθούν. Έτσι, συνεχίζω την δράση μου και, για να γίνω αντιληπτός, σας αναφέρω ότι τον περασμένο Ιούνιο και μέχρι και το πρώτο 10ήμερο του Ιουλίου συμμετείχα σε διεθνές Συνέδριο στο Αιγάλεω Αττικής για πέντε ημέρες, επίσης για πέντε ημέρες στο SAFE EVROS 2016 στην Αλεξανδρούπολη, για τρεις ημέρες στο Βόλο με το πρόγραμμα EDUCEN, για μια εκπαιδευτική ημερίδα της εθελοντικής ομάδας Ο.Φ.Κ.Α.Θ. στα Ψακούδια Χαλκιδικής για ναυαγοσωστική, αυθυμερόν μετάβαση κι επιστροφή στη Λαμία για εκπαίδευση των μελών του Κυνηγετικού Συλλόγου Λαμίας (πάλι με Ο.Φ.Κ.Α.Θ.), ενώ έκανα και δυο ημέρες εκπαίδευση σε δημοσίους υπαλλήλους στο Περιφερειακό Ινστιτούτο Επιμόρφωσης Θεσσαλονίκης, καθώς και μια ομιλία στους παλαιούς προσκόπους της Τούμπας. Νομίζω, συνεχίζω κανονικά… (γέλια)

«υπηρχαν στιγμεσ που 1-2 ατομα
ειχαμε την ευθυνη για 7 νομουσ..»

Πείτε μας λίγο για το ξεκίνημά σας στον χώρο της Πολιτικής Προστασίας. Πώς προέκυψε και πώς εξελίχθηκε αυτή η διαδρομή;
Κ.Κ.: Διορίστηκα το 1980 στο τότε Υπουργείο Δημοσίων Έργων ως Πολιτικός Μηχανικός Τ.Ε. Η πολυετής ενασχόλησή μου με τους σεισμούς (Θεσσαλονίκη, Αθήνα, Γρεβενά) με έφερε σε επαφή με τους «κινδύνους» και τις «καταστροφές» και στα τέλη του 1996 ο τότε Περιφερειάρχης, κ. Σοφιανός, μου πρότεινε να αναλάβω την Πολιτική Προστασία σε επίπεδο Περιφέρειας, όπως και έγινε. Να σημειώσω, ότι το 1995 είχε δημιουργηθεί το νομικό πλαίσιο λειτουργίας της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας (Γ.Γ.Π.Π.), που προέβλεπε την δημιουργία αντίστοιχων Υπηρεσιών σε κάθε Περιφέρει και κάθε Νομό (οι Δήμοι «μπήκαν στο παιχνίδι» το 2002). Έτσι, ανέλαβα μια καινούργια Υπηρεσία και έμεινα σ’ αυτήν μέχρι τα τέλη του 2013, οπότε και συνταξιοδοτήθηκα. Μια πορεία δύσκολη, χωρίς προϊστορία, χωρίς προσωπικό. Να σκεφτείτε πως όταν ήμουν στην Περιφέρεια, λειτουργούσα με 1-2 συνεργάτες για επτά (7!) Νομούς, ενώ όταν δημιουργήθηκε η Αποκεντρωμένη Διοίκηση συνεργαζόμουν με 2-3 άτομα, για δώδεκα (12!) Περιφερειακές Ενότητες… Νομίζω, όμως, ότι καταφέραμε να περάσουμε το νόημα της Πολιτικής Προστασίας στους φορείς αλλά και στον κόσμο και με τη βοήθεια και των Μ.Μ.Ε.

Μετά από τόσα χρόνια ενεργούς παρουσίας, ποια είναι η στιγμή που έχει χαραχθεί ανεξίτηλα στη μνήμη σας;
Κ.Κ.: Σίγουρα είναι πάρα πολλές οι στιγμές και πολύ διαφορετικές μεταξύ τους… Ωστόσο, η δασική πυρκαγιά του Σέιχ-Σου και η πτώση του Γιάκοβλεφ (1997), αλλά και η πτώση του Σινούκ με τον Πατριάρχη Αλεξανδρείας (2004) είναι τα σπουδαιότερα γεγονότα που έζησα από πρώτο χέρι και θα θυμάμαι για πάντα…

Λόγω της θέσης σας, είχατε την ευκαιρία να συναναστρέφεστε με όλο το φάσμα των εξουσιών του τόπου. Πόσο εύκολη ήταν η συνεργασία σας, ειδικά στα ζητήματα που άπτονταν του αντικειμένου σας, της Πολιτικής Προστασίας;
Κ.Κ.: Το πρόβλημα ήταν ότι πολλοί από τους «τοπικούς άρχοντες» δεν έδειχναν το πρέπον ενδιαφέρον για τη στελέχωση στο δικό τους Φορέα της Υπηρεσίας Πολιτικής Προστασίας, σύμφωνα με το νόμο. Θεωρούσαν ότι οι καταστροφές είναι κάτι ξένο για τον τόπο τους και ότι δε θα συμβεί σ΄ αυτούς. Αποτέλεσμα αυτού ήταν και είναι η ανυπαρξία Σχεδίου, σε τοπικό επίπεδο, για την αντιμετώπιση μιας καταστροφής. Να τονίσω στο σημείο αυτό, ότι το 2002 με τον νέο νόμο που είχε ψηφιστεί και αφορούσε στην Πολιτική Προστασία, ήμασταν η μόνη Περιφέρεια της χώρας. που διεξήγαγε ημερίδα στην έδρα του κάθε νομού της. Σε αυτές τις ημερίδες ήμουν εισηγητής-διοργανωτής και, με τη συμμετοχή-συνδρομή των εμπλεκομένων φορέων, ο στόχος ήταν να ενημερώσουμε τους υπαλλήλους που θα αναλάμβαναν Υπεύθυνοι Πολιτικής Προστασίας στον κάθε Δήμο.

«ΣΙΓΟΥΡΑ, ΒΡΙΣΚΟΜΑΣΤΕ ΣΕ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΑΠΟ ΤΟ 1996, ΑΛΛΑ ΑΠΑΙΤΕΙΤΑΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΠΟΛΛΗ ΔΟΥΛΕΙΑ ΑΚΟΜΗ,
ΣΕ ΟΛΑ ΤΑ ΕΠΙΠΕΔΑ…»

Γενικώς, σε τι επίπεδο γνώσης και υποδομών εκτιμάται πως βρίσκεται η Ελλάδα, αναφορικά με τα θέματα της Πολιτικής Προστασίας;
Κ.Κ.: Σήμερα σίγουρα δεν είμαστε στο επίπεδο του 1996 αλλά απαιτείται να γίνει πολλή δουλειά ακόμα, σε όλα τα επίπεδα. Ένα από τα ζητήματα που πρέπει να διευκρινιστούν και να λυθούν οριστικά, είναι ότι η Πολιτική Προστασία δεν είναι υπόθεση μόνο της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, αλλά όλων των Υπουργείων. Πλημμύρες, δασικές πυρκαγιές, κατολισθήσεις, ανεμοστρόβιλους, χαλαζοπτώσεις κ.ά. πάντα είχαμε και, καλώς ή κακώς, θα εξακολουθούμε να έχουμε. Παρ’όλα αυτά, για την αποζημίωση των σεισμοπλήκτων η νομοθεσία βγήκε μετά τους σεισμούς της Θεσσαλονίκης (1978) και της Αθήνας (1981). Έπρεπε να περάσουν 20(!) χρόνια για να συμπεριληφθεί ένα άρθρο σε ένα νόμο και να αποζημιώνονται οι πληγέντες και από δασικές πυρκαγιές, πλημμύρες και κατολισθήσεις (1998). Και μετά από άλλα 16 περίπου χρόνια (2014) άλλο ένα άρθρο σε ένα νόμο, για να αποζημιώνονται οι πληγέντες από έναν ανεμοστρόβιλο ή μια χαλαζόπτωση κλπ. Ένας δεύτερος λόγος για την υστέρηση της χώρας σε ζητήματα Πολιτκής Προστασίας, είναι η θεσμική ένταξη των Υπηρεσιών της στο κατά περίπτωση οργανόγραμμα του κάθε φορέα. Δεν είναι δυνατόν, σε επίπεδο Δήμων, η Πολιτική Προστασία να είναι Γραφείο στο Τμήμα Περιβάλλοντος, παράλληλα με το Γραφείο Κοιμητηρίων και το Γραφείο Σφαγείων…! Και όλα αυτά καθ υπόδειξη της Ε.Ε.Τ.Α.Α. του Υπουργείου Εσωτερικών, όταν σε επίπεδο Αποκεντρωμένης Διοίκησης, Περιφέρειας και Περιφερειακής Ενότητας, η Πολιτική Προστασία υπάγεται απευθείας στον «ηγέτη» του Φορέα. Άνθρωποι που δεν γνωρίζουν τι είναι η Πολιτική Προστασία νομοθετούν, χωρίς να ρωτήσουν τους αρμόδιους και τους γνωρίζοντες. Αλλά, υπάρχουν και οργανωτικά-επιχειρησιακά προβλήματα. Για παράδειγμα, δεν προβλέπεται να υπάρχει μια κοινή συχνότητα όταν επεμβαίνουν σε ένα συμβάν και χρειάζεται να μιλάς και να λες το ίδιο πράγμα στη συχνότητα του κάθε Φορέα ή δεν προβλέπεται φάρος για τα οχήματα της Πολιτικής Προστασίας ή περιμένεις στην ουρά στα διόδια πηγαίνοντας να αντιμετωπίσεις καταστροφές και -δυστυχώς- πολλά άλλα…

Πολλοί δήμαρχοι διαμαρτύρονται, κατά καιρούς, ότι δεν επαρκούν τα χρήματα που λαμβάνουν για την πολιτική προστασία, με αποτέλεσμα να είναι εκτεθειμένες οι περιοχές τους σε κινδύνους φυσικών καταστροφών. Πόσο κοντά στην αλήθεια είναι αυτή η διατύπωση, σύμφωνα με την εμπειρία σας;
Κ.Κ.: Είναι γεγονός ότι μεταφέρθηκαν αρμοδιότητες στους Δήμους, χωρίς τους απαιτούμενους πόρους. Όμως τα όποια χρήματα δίνονται κάθε χρόνο για την πυροπροστασία δυστυχώς δεν αξιοποιούνται όπως θα έπρεπε. Στο σημείο αυτό να επισημάνουμε ότι η κατανομή των χρημάτων αυτών γίνεται με βάση και τον πληθυσμό του Δήμου και όχι τη δασική έκταση που έχει, με απόφαση της Κεντρικής Ένωσης των Δήμων Ελλάδας (Κ.Ε.Δ.Ε.). Βέβαια, με αυτά καλύπτει ο Δήμος κάποιες δράσεις στα πλαίσια της πυροπροστασίας και ενώ έχουμε την Απόφαση του Υπουργού της κατανομής και όπου αναφέρεται σε ενδεικτικές δράσεις που μπορούν να γίνουν, παίρνεται η Απόφαση από το Δημοτικό Συμβούλιο, ελέγχεται η νομιμότητα από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση και κόβεται η δράση από τον επίτροπο στα εντελλόμενα γιατί έτσι κρίνει αυτός…! Τέλος να επισημάνουμε ότι τα χρήματα για αντιπλημμυρικά έργα, για υποδομές και άλλα παρόμοια έργα χρηματοδοτούνται και από άλλα κονδύλια.

Αρκετοί διαπιστώνουμε έλλειμμα ενημέρωσης των πολιτών, σχετικά με ζητήματα Πολιτικής Προστασίας, ιδίως στις μικρές ηλικίες και πολύ περισσότερο, σε σύγκριση με άλλες, ανεπτυγμένες χώρες της Ευρώπης. Συμφωνείτε;
Κ.Κ.: Απόλυτα! Η Πολιτκή Προστασία πρέπει να γίνει “μάθημα” στα σχολεία! Και να διευκρινήσω όταν λέω μάθημα, όχι του στυλ «σήκω Γιαννάκη να μας πεις τι κάνουμε όταν πέφτουν κεραυνοί«, αλλά μέσα από “διαδραστικό μάθημα” (παιχνίδια, ασκήσεις, κλπ) να εξοικειώνονται οι μαθητές με τις καταστροφές και τα μέτρα αυτοπροστασίας. Γίνονται μαθήματα από τον Ο.Α.Σ.Π. για τους σεισμούς, αλλά και κάποιες μεμονωμένες περιπτώσεις Υπαλλήλων Πολιτικής Προστασίας, Πυροσβεστικών και εθελοντών Πολιτικής Προστασίας, αλλά δεν φτάνει. Στο αυτό το σημείο, όμως, να τονίσω από προσωπική εμπειρία: συνολικά, είχα την ευκαιρία να απευθυνθώ σε περίπου 60,000 μαθητές και μαθήτριες, μέσα από διαφόρων ειδών σεμινάρια και ενημερώσεις. Δυστυχώς, ορισμένοι εκπαιδευτικοί θεωρούσαν ότι το δικό τους μάθημα ήταν σπουδαιότερο από την ενημέρωση για την Πολιτική Προστασία, που «ήταν χάσιμο χρόνου» (κατά τα λεγόμενά τους) και έσπευδαν να …μαζέψουν τους μαθητές για να πάνε σε άλλο μάθημα!!! Για να κάνουμε και τις συγκρίσεις, στην Ιαπωνία κάθε 15 ημέρες κάνουν άσκηση σεισμού με εκκένωση του σχολείου και καταφυγή σε ασφαλές μέρος, σύμφωνα με το σχέδιο του σχολείου. Μια διαδικασία 15 λεπτών περίπου, μια διαδικασία που έσωσε χιλιάδες παιδιά στο σεισμό της 11ης Μαρτίου 2011. Στο σεισμό της επαρχίας Σιτσουάν της Κίνας  10,000 παιδιά σκοτώθηκαν γιατί δεν ενήργησαν όπως θα έπρεπε…

«Ο ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΡΟΠΟΣ ΖΩΗΣ
ΚΑΙ ΟΧΙ ΣΤΑΣΗ ΣΤΙΓΜΗΣ»

Επειδή κάποιοι θα αναρωτιούνται τον λόγο που το Ροδόπολη.net φιλοξενεί την συνέντευξή σας, θα θέλατε να μοιραστείτε με τους αναγνώστες μας την σχέση σας με την Ροδόπολη Σερρών;
Κ.Κ.: Από επιχειρησιακής άποψης, είναι γεγονός ότι πολλές φορές μας απασχόλησε η περιοχή σας λόγω δασικών πυρκαγιών που εκδηλώθηκαν, χωρίς όμως να υπάρξουν καμμένα σπίτια ή άλλες κτιριακές εγκαταστάσεις. Δυστυχώς, υπήρξε και το θλιβερό περιστατικό στο Μπέλες, πριν από λίγα χρόνια, με την απώλεια του ορειβάτη από το Κιλκίς. Ωστόσο, γνωρίζω την περιοχή σας και από τον τοπικό Ορειβατικό Σύλλογο (Ε.Ο.Π.Σ. ΜΠΕΛΕΣ), με την Διοίκηση του οποίου είχα ιδιαίτερα στενή συνεργασία, όταν είχε εκδηλώσει ενδιαφέρον για να εγγραφεί ο Σύλλογος στο Μητρώο Πολιτικής Προστασίας, αλλά και, αργότερα, κατά τη διάρκεια συγκεκριμένων δράσεων. Τέλος, η ευρύτερη περιοχή της Ροδόπολης, με τα όμορφα χωριά στα βουνά και, φυρικά, την λίμνη Κερκίνη, αποτελεί έναν ξεχωριστό προορισμό για όσους θέλουμε να χαλαρώσουμε και ταυτόχρονα να έρθουμε πιο κοντά στην Φύση.

Ειδικότερα, πόσο σημαντικό θεωρείτε τον ρόλο των εθελοντικών οργανώσεων στα ζητήματα πολιτικής προστασίας; Υπάρχει κάτι που θα θέλατε να επισημάνετε;
Κ.Κ.: Ο ρόλος των Εθελοντικών Οργανώσεων σε όλες τις φάσεις (πρόληψη, αντιμετώπιση, αποκατάσταση) και σε όλες τις δράσεις (σεισμός, δασική πυρκαγιά, κατολισθηση, πλημμύρες, έντονα Καιρικά Φαινόμενα, κλπ) της Πολιτικής Προστασίας είναι σημαντικότατος. Μάλιστα, τόσο η νομοθεσία, όσο και το Σχέδιο “ΞΕΝΟΚΡΑΤΗΣ”,  αναφέρονται στην εμπλοκή των  Εθελοντικών Οργανώσεων και των Ειδικευμένων Εθελοντών. Και ενώ οι άλλοι εμπλεκόμενοι φορείς  (Πυροσβεστική Υπηρεσία, ΕΛ.ΑΣ., Ε.Κ.Α.Β., Νοσοκομεία, Λ.Σ.-ΕΛ.ΑΚΤ., Ενοπλες Δυνάμεις, Ο.Α.Σ.Π., Ε.Μ..Υ, είναι υποχρεωμένοι να συνδράμουν, αφού είναι η δουλειά τους, οι εθελοντές προσφέρουν τον ελέυθερο χρόνο τους στο κράτος, προκειμένου να βοηθήσουν στην προσπάθεια για τη μείωση των δυσμενών επιπτώσεων μιας καταστροφής. Για τον λόγο αυτό, θα πρέπει να τους ευχαριστούμε για την ανιδιοτελή προσφορά τους!!! “Ο ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ είναι τρόπος ζωής και όχι στάση στιγμής” και η προσφορά τους τεράστια!!!

Κλείνοντας, θα θέλαμε ένα σύντομο σχόλιό σας για τους φίλους του Ροδόπολη.net.
Κ.Κ.: Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ είναι υπόθεση όλων, οποιαδήποτε δουλειά και αν κάνει κάποιος ή κάποια. Είμαστε όλοι γρανάζια της Πολιτικής Προστασίας και από την εμπλοκή μας εξαρτάται το αποτέλεσμα. Το μόνο που χρειάζεται είναι να υπακούμε στις εντολές των αρχών, να ενημερωνόμαστε για τα μέτρα προστασίας του εαυτού μας, των οικογενειών μας και των άλλων. Και κάτι τελευταίο: ενημερωθείτε για τον αριθμό 112! Είναι μια πολύ χρήσιμη υπηρεσία, που σώζει ζωές!

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ